Faktoring niepełny

Regres to prawo faktora do zwrócenia się do Ciebie, gdy odbiorca nie zapłaci faktury w terminie. Nie jest to kara ani sygnał, że coś poszło nie tak z Twojej winy — to po prostu podział ryzyka zapisany w umowie. Faktor daje Ci pieniądze wcześniej, ale nie kupuje ryzyka, że kontrahent okaże się niewypłacalny.

W praktyce wygląda to tak: umowa określa okres regresu, zwykle od 14 do 60 dni liczonych po upływie terminu płatności faktury. Przez ten czas faktor prowadzi monitoring i działania upominawcze wobec odbiorcy. Dopiero gdy okres minie bez zapłaty, zwraca się do Ciebie o zwrot wypłaconej zaliczki wraz z naliczonymi kosztami.

Warto negocjować długość tego okresu. Różnica między 14 a 60 dniami bywa decydująca przy odbiorcach, którzy płacą rzetelnie, ale z opóźnieniem — a takich w polskim obrocie B2B jest większość. Dłuższy okres regresu kosztuje zwykle niewiele, a zdejmuje z Ciebie presję organizowania gotówki na zwrot w momencie, w którym płatność i tak jest już w drodze.

Cena usługi finansowej odzwierciedla ryzyko, jakie bierze na siebie instytucja. W faktoringu niepełnym faktor ryzykuje wyłącznie to, że Ty nie zwrócisz zaliczki — a Twoja firma jest tuż obok, prowadzi działalność i ma majątek. W faktoringu pełnym ryzykuje niewypłacalność podmiotu, na który nie ma wpływu i którego kondycję zna tylko z dokumentów.

Ta różnica przekłada się bezpośrednio na stawkę. Faktoring niepełny jest najtańszym wariantem faktoringu na rynku i to on stanowi punkt odniesienia dla wszystkich pozostałych. Jeśli sprzedajesz stałym, sprawdzonym kontrahentom, dopłata za przejęcie ryzyka jest zwykle wydatkiem, którego nie potrzebujesz.

Faktoring niepełny sprawdza się, gdy znasz swoich odbiorców i masz za sobą historię terminowych płatności. Im dłuższa i spokojniejsza ta historia, tym mniej sensu ma płacenie za ochronę przed zdarzeniem, które w Twoim przypadku po prostu nie zachodzi.

Wariant pełny zaczyna się opłacać w trzech sytuacjach: gdy wchodzisz do nowego kontrahenta, którego nie zdążyłeś poznać, gdy jeden odbiorca odpowiada za znaczną część Twojej sprzedaży i jego upadek zachwiałby całą firmą, albo gdy sprzedajesz na rynki, na których dochodzenie należności byłoby kosztowne i długotrwałe. W pozostałych przypadkach dopłata jest ubezpieczeniem od ryzyka, które sam kontrolujesz.

Nie musisz zresztą wybierać raz na zawsze dla całej sprzedaży. Wielu naszych klientów obejmuje faktoringiem pełnym wyłącznie nowych albo największych odbiorców, a resztę obrotu finansuje taniej, z regresem.

W wariancie jawnym, który jest standardem, odbiorca dostaje zawiadomienie o cesji wierzytelności i płaci na rachunek faktora. To rozwiązanie tańsze i szybsze, a w obrocie B2B na tyle powszechne, że nie budzi żadnych podejrzeń — duże firmy same często korzystają z faktoringu i traktują go jako normalne narzędzie zarządzania płynnością.

W wariancie cichym odbiorca nie jest informowany, a płatność trafia na Twoje konto, skąd przekazujesz ją faktorowi. Kosztuje więcej i jest dostępny dla węższej grupy firm, bo faktor traci bezpośrednią kontrolę nad przepływem pieniędzy. Ma sens głównie tam, gdzie umowa z odbiorcą zawiera zakaz cesji albo relacja handlowa jest wyjątkowo wrażliwa.

Pierwszy to porównywanie ofert wyłącznie po stawce prowizji. Opłata za przyznanie limitu, opłata administracyjna i kara za nieaktywność potrafią odwrócić wynik takiego porównania, zwłaszcza przy nieregularnej sprzedaży. Licz zawsze pełny koszt roczny dla swojej faktycznej liczby faktur.

Drugi to obejmowanie umową całego obrotu, gdy problemem jest tylko część. Faktoring selektywny pozwala finansować wybranych odbiorców albo pojedyncze faktury — płacisz wtedy wyłącznie za to, co realnie blokuje Ci gotówkę.

Trzeci to ignorowanie okresu regresu przy podpisywaniu umowy. Czternaście dni brzmi niewinnie, dopóki nie okaże się, że Twój największy odbiorca ma zwyczaj płacić trzy tygodnie po terminie — i za każdym razem musisz organizować zwrot zaliczki, mimo że pieniądze i tak przyjdą.